BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Musa BAYIR, Hüseyin GÜVENOĞLU
SERVET ETKİSİNE YÖNELİK AMPİRİK BİR ANALİZ
 
Servet etkisi iktisat literatüründe önemli bir yer tutmaktadır. Nitekim bireylerin özellikle tüketim harcamalarına ilişkin alacakları kararlarda sahip oldukları servet etkili olmaktadır. Ekonomik birimlerin sahip olduğu servet yapacakları tüketim harcamalarını etkilemektedir. Tüketim harcamalarında meydana gelen değişim ise toplam talebi ve dolayısıyla enflasyonu ve üretimi etkilemektedir. Bu nedenle servet etkisi para otoritelerinin uygulamış olduğu politikaların reel ekonomiye aktarılmasında önemli rol oynamaktadır. Ekonomide kişilerin gelirleri sabit kalsa da reel veya finansal servetindeki artış nedeniyle, tüketim harcamaları artabilmektedir. Literatürde bu artış servet etkisi olarak isimlendirilmektedir. 2010 yılından sonra Türkiye ekonomisinde konut ve diğer finansal varlıkların değerinde pozitif yönlü gelişmeler yaşanırken, 2016 yılından itibaren bu değişim tersine dönmüştür. İlgili teorik çerçevede, kişilerin servetinde artış ve azalışa neden olacak bu gelişmelerin özel tüketim harcamaları üzerinde etkili olması beklenmektedir. Bu doğrultuda çalışmada, reel ve finansal servetteki değişimin Türkiye’de özel tüketim üzerindeki etkisi 2011-2019 dönemi verileri kullanılarak Johansen eşbütünleşme ve Granger nedensellik analiziyle araştırılmıştır. Analizde reel servet değişkeni olarak nominal konut fiyat endeksi, finansal servet değişkeni olarak ise BİST100 endeksi kullanılmıştır. Çalışmanın ampirik bulgularına göre hem hisse senedi fiyatları ve özel tüketim harcamaları hem de konut fiyatları ve özel tüketim harcamaları arasında eşbütünleşme ilişkisi bulunmuştur. Granger nedensellik analizi sonuçlarına göre ise hem kısa hem de uzun dönemde reel ve finansal servetten özel tüketime doğru nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda Türkiye’de servet etkisinin geçerli olduğunu ifade edebiliriz.

Anahtar Kelimeler: Servet Etkisi, Tüketim, Johansen Eşbütünleşme Testi, Granger Nedensellik Testi.



 


Keywords: