BİLDİRİLER

BİLDİRİ DETAY

Sezen GÜNGÖR
KARAR VERMEDE GELENEKSEL EKONOMİ TEORİLERİNE TERS DÜŞEN SONUÇLAR: DİKTATÖR OYUNU
 
Psikoloji literatüründe “fedakârlık” genellikle katılımcılara çeşitli durumlarda başkalarına karşı nasıl davranacaklarını veya nasıl hissedeceklerini sorarak ölçülür; örneğin, kan bağışları veya ihtiyacı olan diğerlerine yardım edip etmemeleri. Bir başka yol ise bireylerin bu tip bir durum karşısında gösterecekleri gerçek davranışları kaydetmektir. Ekonomi alanında bireylerin fedakarlık düzeylerinin ölçülebilmesi veya ne kadar özgeci olduklarının tespit edilebilmesi oldukça zordur. Beklenen faydanın maksimize edilmesi ilkesine dayanan Beklenen Fayda Teorisi, risk ve belirsizlik altında ekonomik davranışları açıklama ve karar alma, rasyonel seçimler yapma konusunda yarar sağlama amacıyla geliştirilmiş bir modeldir ve bu modelde özgeciliğe yer yoktur. Ancak diktatör oyunu, ültimatom oyunu ve güven oyunu gibi oyunlar ile tasarlanan deneyler, geleneksel ekonomi teorilerine ters düşen kanıtlar ortaya koymaktadır. Bu çalışmanın amacı, bireylerin kendilerine verilen diktatör rolünü oynadıkları sırada, kararlarının kabul-ret edici tarafından bilinirliği söz konusu olduğunda değişen tavırlarının ve kararlarının gözlenmesidir. Bu amaçla tasarlanan deneyde iki katılımcı grubu ile çalışılacaktır. İlk katılımcı grubunda yer alan ve diktatör rolündeki bireylere yazılı şekilde sorulacak paylaşım sorusu, ikinci gruptakilere sözlü olarak okunacaktır. Dolayısıyla ilk gruptaki kabul-ret edici kişi diktatörün kararından haberdar olamayacak, buna karşın ikinci gruptaki kabul-ret edici söz konusu karardan haberdar olacaktır. Ayrıca her iki gruptaki diktatör ve kabul-ret edici katılımcıların cinsiyetleri ve yaşları gibi demografik özellikleri de kayıt altına alınacağından söz konusu paylaşım kararların demografik özellikler açısından da farkı analiz edilebilecektir.

Anahtar Kelimeler: Davranışsal Finans, Diktatör Oyunu, Karar Verme Davranışı



 


Keywords: